‌ ‌ 
گزارشی از «همایش علمی- تخصصی علمای اهل سنّت» در مهاباد

دوّمین همایش روحانیّون اهل سنّت تحت عنوان« همایش علمی- تخصصی علمای اهل سنّت» به‌ وسیله‌ی نهاد بسیج با حضور دکتر سیدمحمّد حسینی قزوینی نماینده‌ی ولی فقیه در نیروی مقاومت بسیج و برگزارکننده برنامه‌های شبکه‌ی SALAM روز چهارشنبه 21 اسفندماه‌ 1387 از ساعت 10 بامداد لغایت 1بعداز ظهر در سالن وحدت شهرداری مهاباد برگزار شد.
همایش با سرود جمهوری اسلامی آغاز شد؛ ابتدا سهرابی امام جمعه‌ی مهاباد چند دقیقه‌ای صحبت کرد که محور صحبت‌هایش خیر مقدم و تبریک هفته‌ی وحدت میلاد پیامبر(ص) بود، سپس جلسه را ترک کرد.
سپس مجری برنامه که یک آخوند بسیجی شیعه بود ضمن خیر مقدم از حضّار و جناب آقای قزوینی، از وی خواست که بحثش‌ را آغاز نماید. آقای قزوینی با خواندن آیه‌ی «وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً وَلاَ تَفَرَّقُواْ» و با تبریک میلاد پیامبر(ص) وحدت را لازم دانست و گفت: "هر کس وحدت‌شکنی کند آنرا در هر مقامی که‌ باشد باید محکوم کرد."
بعد از سخنان آقای قزوینی نوبت طرح نظرات اساتید اهل سنّت رسید ابتدا ماموستا فتاح شیخی به نمایندگی از روحانیّون کُرد سنی نحوه‌ی برگزاری همایش را با سخنان زیر، به‌ زیر سؤال برد: "ان الحمد لله نحمده و نستعینه و نستغفره ونعوذ بالله من شرور أنفسنا ومن سیئّات اعمالنا من یهده الله فلا مضلّ له و من یضلل فلا هادی له و أشهد أن لا إله إلاّ الله وحده لا شریک له و أشهد أنّ محمّداً عبده و رسوله. قال الله تعالی: « يأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنْتُمْ مُّسْلِمُونَ».(آل عمران/102)
قبل از هر چیز ضمن خیر مقدم به مهمانان عالی قدر عید فرخنده میلاد با سعادت حضرت ختم نبوّت حضرت محمّد مصطفی (ص) را به همه مسلمین بخصوص حضار محترم تبریک و تهنیّت عرض می‌‌نمائیم و اینجانب به‌عنوان یک طلبه‌ی شافعی مذهب در خدمت اساتید محترم نکاتی را به عرض می‌رسانم:
1. همایش باید از طرف نهادی یا ارگانی یا هیأتی با مجوز رسمی از ارگانهای مربوطه با تعیین وقت قبلی، زمان مشخص، موضوع معین و دایر نمودن دبیرخانه جهت دریافت مقالات در تاریخ معین برگزار گردد که این همایش فاقد این شرایط است، لذا از این نظر معمولاً این یک «نمایش» است تا «همایش».
2. عنوان همایش «همایش علمی- تخصصی علمای اهل سنّت» اعلام گردیده که شامل علمای اهل سنّت تمام جهان می‌شود که می‌‌بایست از طریق رسانه‌‌ها و مطبوعات و با حضور علمای طراز اول جهان اسلام برگزار می‌‌شد.
3. همایش به اسم علمای اهل سنّت نام گذاری شده که می‌‌بایست برگزارکنندگان همایش از علمای اهل سنّت باشند که فکر می‌‌کنم اصلاً علمای اهل سنّت اطّلاعی نداشته‌اند؛ ما اهل سنّت نیاز به قیّم نداریم.
4. اگر همایش مربوط به علمای اهل سنّت است چرا برگزارکنندگان آن برادران تشیّع هستند که این یک توهین است.
5. اگر همایش علمی- تخصصی است می‌‌بایست به جای یک ارگان نظامی، از طریق حوزه دانشگاه یا ارشاد اسلامی برگزار می‌شد که این هم جای سؤال است.
6. برگزارکنندگان همایش به نمایندگی از چه مذهبی و از چه نهادی در همایش شرکت دارند و هدف برگزارکنندگان چیست؟
7. اگر هدف از همایش دلسوزی برای اهل سنّت است که گویا بعضی به مذهب اهل سنّت توهین می‌‌کنند به اسمهای گوناگون خطر اینها از توهین کسانی که به همسر پیامبر امّ‌المؤمنین حضرت عائشه(رض) و خلفای راشدین آیا بیشتر نیست؟ و ما اهل سنّت قادر به دفاع از خود هستیم.
8. اگر هدف از همایش نقد و بررسی اهل سنّت به‌خصوص امام شافعی(رض) است, از طرف اهل سنّت برگزار می‌‌شد.
9. اگر همایش بررسی اختلاف بین اهل سنّت و تشیع است؟ در هفته وحدت که انتظار وحدت بیشتر داریم و نیاز مبرم ما مسلمانان است این مخالف توصیه‌های امام راحل و مقام معظم رهبری و علمای طراز اوّل اهل سنّت و اهل تشیّع است و به ‌نفع دشمنان اسلام و مسلمین است.
10. اگر هدف از این همایش اظهار علم و مناظره‌ی علمی است اینجانبان به شرایط زیر آمادگی خود را با حضور هیأت داوران از عوامل جرجانی تا سبزواری اعم از صرف و نحو، منطق، بلاغت، فلسفه و کلام، علوم اصول الفقه‌، علوم الحدیث و علوم القرآن، اعلام می‌‌داریم.
الف) پخش مستقیم از تلویزیون
ب)حضور داوران مستقل
11. اگر هدف از برگزاری این همایش توجیه اهانتهای است که از طریق شبکه سلام به اهل سنّت می‌شود، همچنانکه نماینده ولی فقیه در استان کردستان فرمودند اینگونه شبکه‌‌ها در خدمت انگلیس و دشمنان اسلام هستند، باید نسبت به این همه توهین که به اهل سنّت می‌‌کنند جنابعالی رسماً معذرت خواهی کنید.
12. اگر هدف از این جلسه، فقط سخنرانی جنابعالی باشد همین اندازه که از«شبکه سلام» می‌‌شنویم کافی است.

آقای قزوینی بعد از سخنان استاد شیخی افزود: "والله روح من خبر نداشت، ارومیه بودم که به من زنگ زدند و گفتند شما در مهاباد برنامه دارید." وی همچنین در بخش دیگری از سخنانش در پایان همایش گفت: "من موظفم که خطر وهّابیت را گوشزد کنم، این دستور رهبر بزرگ انقلاب اسلامی است، من از طرف بسیج دعوت شده‌ام و آنها جواب بدهند امّا اینکه می‌‌گوئید این یک همایش نیست یک نمایش است شما اینطور فکر کنید! من هم به اصرار و در خواست عدّه‌ای از روحانیّون که هم در جلسه‌ی قبل هم بعداً درخواست‌های کتبی به بسیج داده بودند که ما می‌خواهیم این همایش ادامه داشته باشد، آمده‌ام."
به‌ دنبال سخنان اخیر آقای قزوینی عدّه‌ای از ماموستایان درخواست کردند که اسامی آنهایی را که‌ از آقای قزوینی دعوت کرده‌اند، فاش نماید لیکن ایشان حاضر به نام بردن یک نفرهم نشد.
سپس آقای قزوینی نگاهی به آقایان بسیجی‌ کرد و گفت: " اگر ممکن است اسامی را بگوئید."
در ادامه‌ی همایش ماموستا ابوبکر محمّدکریمی، یکی دیگر از علمای طراز اول مهاباد، بحث خود را با خوشآمدگوئی به آقای آیت‌الله دکتر قزوینی و هیأت همراه آغاز نموده‌، ضمن تبریک هفته‌ی وحدت، گفت: "بزرگان ما و اهل تشیّع همواره برای وحدت تلاش کرده‌اند و وحدت را لازم می‌دانند؛ همچنانکه امام جعفر صادق(ع) که یکی از آنهاست. نگاه کنید که ایشان در وسائل الشّیعه در کتاب الصلاة باب الجماعة می‌‌گوید: "من صلّی خلف سنّی فکأنّما صلّی خلف رسول الله (ص) ترجمه: کسی که پشت سر یک سنّی نماز بخواند گو اینکه پشت سر رسول خدا نماز خوانده است. پس وحدت خوب است امّا به‌شرطی که فقط شعار نباشد و من از حاج آقا گلایه‌ بکنم؛ ایشان در برنامه‌های شبکه‌ی سلام حضور توهین‌آمیزی دارند، شبکه‌ای که‌ در آن، خیلی به اهل سنّت بی‌احترامی و توهین می‌شود. من از ایشان می‌خواهم که با اینکه کتابهایشان از اول گرفته تا آخر پر از ناسزا و توهین به اهل سنّت است امّا ایشان فقط یک مورد از اهانت در کتابهای ما نسبت به ائمه‌ی خودشان بگویند."
آقای قزوینی ضمن اشاره به چند عالم همانند ابن خلدون، شوکانی، ابن حزم که اینها به بزرگان ما اهانت کرده‌اند از طرف استاد محمّد ملّازاده از ایشان خواسته شد که نوع و معنی اهانتها را بیان کند که ایشان ضمن خواندن چند سطر عربی که چکیده‌ی آن این بود که به امام جعفر صادق «بدعت‌گذار» گفته شده است؛ وی سپس اضافه‌ کرد: " گویا بزرگان اهل سنّت گفته‌اند ما احادیث روایت شده از امام جعفر صادق را قبول داریم اما در میان احادیث روایت شده از فرزندانش احادیث منکر زیاد دیده می‌شود." از طرف اساتید سنی جواب داده شد که این مسأله‌ مربوط به علم الحدیث است و اهانتی در آن وجود ندارد. حاج آقا سکوت کرد و جواب نداد، سپس اشاره کرد: " ابن خلدون گفته که امام حسین(ع) با 72 تن از یارانش به مبارزه با لشکر بزرگ یزید به میدان مبارزه نباید می‌رفت."
امّا از طرف عدّه‌ای از ماموستایان بدین مسأله‌ نیز پاسخ داده شد که طرح این مسأله‌ به‌ وسیله‌ی ابن‌خلدون [بنیانگذار جامعه‌شناسی اسلامی]، بی‌احترامی و اهانت نیست، بلکه یک تحلیل تاریخی است.
یک روحانی شیعه که در انتها و نزدیک درب نشسته بود ضمن بلند نمودن صدایش گفت: "آقای قزوینی چون بحث همایش به شبکه سلام کشیده شد و از موضوع اصلی خارج شدیم من یک سؤال فقهی دارم و آن اینکه اهل سنّت که چهار مذهب مدون دارند و حالا که آنها نمانده‌اند مسائل جدید که پیش می‌‌آید باید چه کرد؟ در حالی که باب اجتهاد بسته شده است؟"
در این هنگام ماموستاها یکصدا گفتند: "این سؤال مربوط به آقای قزوینی نمی‌‌باشد، بلکه مربوط به ما روحانیّون اهل سنّت می‌‌باشد."
سپس یکی از اساتید جواب ایشان را داد و گفت: "بزرگان ما در صدور فتوی خیلی سختگیری کرده‌اند، تا هر کسی نیاید با آرزوی خودش فتوی بدهد و الاّ باب اجتهاد بر کسانی که شرایط لازم را دارند مفتوح و باز است."
سپس آقای قزوینی نیز از ماموستاها سؤال می‌‌کرد که شما الان از چه کسی تقلید می‌‌کنید؟
ماموستا ملامحمّد ثباتی پاسخ داد: "ما از فتواهای امام شافعی و علمای شافعیه پیروی می‌کنیم، البته کتابهای ما بسیار غنی می‌‌باشند و هیچ کس و هیچ مسئله‌ای بی‌پاسخ نیست و اگر احیاناً مسأله‌ای جدید پیش بیاید، عالمان ما از قیاس استفاده می‌‌کنند."
در همین میان یکی از استادان گفت: "ما در مهاباد وهّابی نیستیم، ما شافعی هستیم و پیرو مذهب امام شافعی(رح) هستیم."
ماموستا شفیع برهانی استاد نامی علوم اسلامی در منطقه‌، سخنان خود را این‌چنین آغاز کردند: "ضمن خوشآمدگوئی به حاج آقا قزوینی و هیأت همراه و تبریک هفته وحدت و میلاد با سعادت نبی اکرم(ص) من با یک بیت شعر «دین اسلام را دو چیز بر باد داد/ در سنّی‌ها تشیّخ در شیعیان اجتهاد» سخنم را شروع می‌‌کنم تا خستگی از تن شما بیرون برود.
وی اشاره کرد: "ما باید اختلافات قبلی را نادیده بگیریم، تا وحدت عملی شود و بتوانیم در کنار هم زندگی کنیم."
سپس افزود: "به نظر من باید دو چیز را از هم جدا کرد تا بتوانیم بهتر مشکلات را بررسی کنیم 1- مذهب و برداشت‌های مذهبی 2- سلطه و حکومت."
سپس خطاب به آقای قزوینی اضافه‌ کرد: " حاج آقا لازم نیست که مشکلات ما را با لبنان و عربستان سعودی قاطی کنید. شما چرا بر کلمه وهّابی پافشاری می‌‌کنید، ممکن است اصلاً چنین کلمه‌ای را آنها بر خود نگذارند مثلاً بگویند «سلفی».
برهانی اظهار عقیده کرد که: "هم اینکه مبارزه علیه تفکر یک چیز که یک انسانی به آن معتقد است گرچه شما آنرا نپسندی حق خودش است و کار خوبی نیست و به هیچ وجه نمی‌‌توانی فتوی قتل او را بدهی همچنانکه شاید کسی شیعه باشد ولی تفکرات شما را نپذیرد."
آقای قزوینی ضمن تشکر از ماموستا برهانی، درباره‌ی این سخن استاد برهانی که‌ ما نباید توهین‌‌های برخی از بزرگان گذشته را دوباره زنده کنیم، گفت: "باید این جمله آقای برهانی با آب طلا نوشته شود." اما نسبت به قسمتهای دیگری از بیانات وی گفت: " نمی‌‌شود نسبت به دنیای بیرون بی تفاوت بود، قرآن ما را یک تن واحد می‌‌داند و باید با جهان اسلام هم درد بود. هم اینکه می‌‌گوئید اسلام و سیاست از هم جدا هستند." ماموستا برهانی بلافاصله‌ جواب داد: "من نگفته‌ام نباید سیاست و دیانت از هم جدا باشد؛ بلکه من گفته‌ام مذهب و حکومت."
آقای قزوینی گفت: "به‌هر حال آیت الله مدرس گفته دیانت ما عین سیاست ماست، بعد خطاب به‌ اساتید گفت: مگر شما فقه شافعی را عین اسلام نمی‌‌دانید؟
ماموستا برهانی در پاسخ گفت: "نه اصلاً."
آقای قزوینی گفت: "ولی ما باورمان این است که فقه جعفری عین اسلام است."
یکی دیگر از ماموستاها در واکنش به‌ اظهارات آقای قزوینی گفت: "ما دین را معصوم می‌‌دانیم ولی مذهب را نه؛ چون دین از جانب خداوند آمده است ولی مذهب برداشت ما از دین است و این نمی‌‌تواند معصوم باشد."
سپس یکی از حضّار غیر روحانی گفت: "حاج آقا من هم سؤالی دارم؛ در قیام بزرگ امام حسین 72 تن از یاران امام حسین (ع) شهید شدند، چرا شما فقط چند نفر از ایشان را نام می‌‌برید چرا نام‌‌های ابوبکر، عمر و عثمان دیگر پسران امام علی (ع) را نمی‌‌گوئید؟ اگر چنین کاری را انجام دهید فکر کنم وحدت عملی خواهد شد."
آقای قزوینی به‌ این سؤال و خیلی از سؤالهای مکتوب دیگر یا اصلاً پاسخ نداد یا طفره رفت و یا متوسل به خشونت و تهدید می‌‌شد؛ مثلاً چنین سخنانی را بر زبان می‌‌آورد: "ما با کسی شوخی نداریم ما چندین تن از وهّابی‌ها را در زاهدان به دار آویختیم. آنها وهّابی بودند، وهّابی‌ها الفبای فکریشان براندازی حکومت جمهوری اسلامی است بنابراین ما با کسی تعارف نداریم من این دفعه فقط برای تذکر آمده‌ام و... خیلی دیگر از این تهدیدها."
در واکنش به‌ اظهارات و تهدیدهای آقای قزوینی یکی از ماموستاها به‌شدّت ایشان را مورد خطاب قرار داد و گفت: "دوست عزیز شما هی می‌گوئید من من ,این حرفهای شما با روح اسلام و موضع‌های مقامات بزرگ کشوری در تناقض است و همچون سخنان یک روحانی مرتجع می‌مانند، خواهش می‌‌کنم مثل یک آخوند حوزوی صحبت کن، اینجا پادگان نیست ما جمعی روحانی هستیم که می‌‌خواهیم دوستانه بحث کنیم."
آقای قزوینی هر وقت با جوابهای قاطع ماموستاها و صدای بلند تکبیرها مواجه می‌شد صدایش را بلند می‌‌کرد و یا شروع می‌‌کرد به متوسل شدن به‌ سخن امام خمینی و مقام رهبری و تهدید،که‌ یکی از علما با لحن شدید به وی تذکر داد تا برای به کرسی نشاندن دیدگاه‌های شخصی، از بنیانگذار نظام و رهبر انقلاب اسلامی هزینه نکند.
سخنران بعدی شیخ جمیل بود، وی این‌چنین اظهار عقیده‌ کرد: "ما مجتهد نداریم، مجتهد مطلق و مجتهد في‌الفتوی نداریم." و سپس شعری هم در مدح پیامبر(ص) خواند.
سپس آقای قزوینی با لحنی زیرکانه‌ گفت: "من شنیده‌ام که در شهر شما کسانی پیدا شده‌اند که سی‌دی پخش می‌کنند و می‌‌گویند مولودی نباید باشد، توسل درست نیست، شفاعت درست نیست...."
یکی دو نفر گفتند: "حاج آقا این مسائل فقهی است؛ اینکه مولودی درست است یا نه، همچنین توسل و مسئله شفاعت، اگر می‌‌خواهی ما می‌‌توانیم با هم از نزدیک بنشینیم و از نظر قرآن و سنّت بررسی کنیم که این مسائل چطور است."
آقای قزوینی هم گفت: "من قرار بود به خانه‌ی حاج آقا سهرابی بروم، اما به خانه شما می‌‌آیم." یکی دیگر از ماموستاها گفت: "والله خانه‌ی ایشان بهتر است و بیشتر از خانه‌ی سهرابی امنیت دارد."
آقای قزوینی گفت: "من می‌‌روم و کاری هم به امنیت و عدم امنیت ندارم."
آقای قزوینی از ارتباط و رابطه دوستانه‌ی خود با مفتی بزرگ وهّابی‌ها در عربستان سخن گفت و افزود: "احترامی که ایشان برای من گذاشتند، طلبه‌های خودم هم چنین احترامی به‌ من نگذاشته‌اند." در ادامه‌ به‌ رابطه دوستانه‌ و خانوادگی خود با مولوی‌های زاهدان و با ماموستائی در کرمانشاه سخن گفت و همایش با این سخنان پایان یافت.
لازم به‌ ذکر است که‌ در این جلسه علاوه‌ بر اینکه‌ چندین روحانی شیعه حضور به‌ هم رسانده‌ بودند، رئیس مرکز بزرگ اسلامی مهاباد، امام جمعه‌ی بوکان، ملا ابوبکر حمامیان کارمند شورای روحانیت بوکان و نیز چند نفر روحانی شیعه از شهرهای نقده‌ و ارومیه‌ نیز حضور داشتند.
علاوه‌ بر حضور هشتاد نفر از روحانیّون مهاباد، رئیس شورای اسلامی شهر و چند تن از اعضای آن و تنی چند از رؤسای ادارات شهرستان مهاباد و نیز فرماندهی بسیج شهرستان حضور داشتند. پذیرایی و هماهنگی و مجری این همایش به‌ عهده‌ی نیروهای بسیج مهاباد بود.
در ضمن در پایان مراسم تومار اعتراضی علمای دینی اهل سنّت مهاباد در میان حضار توزیع شد که‌ رونوشتی از آن تقدیم خوانندگان عزیز می‌شود.